Skip to content

Toggle service links

You are here

  1. Hafan
  2. BLOG: Man cychwyn vs sut mae'n mynd - Prentisiaethau Gradd yng Nghymru

BLOG: Man cychwyn vs sut mae'n mynd - Prentisiaethau Gradd yng Nghymru

Icons depicting students

Rydym wedi dod yn bell ers i ni lansio ein rhaglen Prentisiaeth Gradd mewn Peirianneg Feddalwedd Gymhwysol yng Nghymru yn 2018. Rydym yn gweithio gyda phrentisiaid a chyflogwyr ledled Cymru i wella sgiliau staff cyfredol a chynorthwyo sefydliadau a'u staff i gyrraedd eu llawn botensial. 

Dyma Rhys Daniels, Rheolwr Sgiliau, a Rhys Griffiths, Rheolwr Cysylltiadau Busnes, Cymru, yn y Brifysgol Agored, yn archwilio man cychwyn y rhaglen, sut mae'n mynd, a sut fydd dyfodol sydd gan brentisiaethau gradd yng Nghymru.

Prentisiaid

Sut ddechreuodd hi?

Ddwy flynedd yn ôl, ymunodd y garfan gyntaf o bum prentis â'n Prentisiaeth Gradd mewn Peirianneg Feddalwedd Gymhwysol. Y maint grŵp lleiaf a oedd ei angen i redeg y cwrs oedd pump, felly cael a chael oedd a fyddem yn cael unrhyw un yn dechrau yn 2018/19 - ond daethom drwyddi, o drwch blewyn. 

Ymunais innau a Rhys â'r Brifysgol Agored mewn cyfnod tebyg. Roeddem yn ffodus bod y Brifysgol Agored wedi bod yn cyflwyno prentisiaethau gradd yn Lloegr ers 2016 ac yn yr Alban ers 2017. Roedd hyn yn golygu ein bod yn gallu datblygu adnoddau a dysgu gan fodelau a oedd wedi'u profi gan gydweithwyr ym mannau eraill.

Cyfnod o ddysgu oedd hwn, a bu i'n prentisiaid gradd  cyntaf osod y sylfeini ar gyfer datblygu ein dull gweithredu o ran ymgysylltiad cyflogwyr, cynefino, cydymffurfiaeth a rheoli'r rhaglen.

Photo of Rhys Daniels

Rhys Daniels, Rheolwr Sgiliau

Sut mae'n mynd?

Cynyddodd y niferoedd o brentisiaid yn sylweddol yn ystod 2019/20 a gwnaethom cynyddu arnynt eto y flwyddyn academaidd hon (2020/21). Mewn llai na blwyddyn ers y pum prentis cychwynnol, roedd y Brifysgol Agored yng Nghymru yn darparu prentisiaethau gradd ym mhob ardal Partneriaeth Sgiliau Rhanbarthol.

Rydym yn gweithio'n galed i wella ein prosesau cynefino yn barhaus.Yr ydym yn dilyn cyflwyniadau gwybodaeth, cyngor ac arweiniad, gyda phrosesau cynefino prentisiaid, briffiau rheolwyr llinell, a dysg cyn y rhaglen wedi'i chreu'n arbennig i brentisiaid a rheolwyr llinell drwy OpenLearn. Mae twf yn bwysig, ond mae sicrhau ei fod yn gynaliadwy yn bwysicach fyth. Ar hyn o bryd, mae cyfraddau dargadwedd y brentisiaeth gradd yn 95% - ystadegyn yr ydym yn ymfalchïo ynddo yn fwy na'r nifer sydd wedi cofrestru.

Rydym yn dysgu llawer gan ein prentisiaid gradd. Mae ychydig dan hanner ohonynt rhwng 31-40 ac mae ganddynt gyfrifoldebau pwysig yn y gwaith a'r tu hwnt iddo, felly mae eu hymrwymiad a'u gwytnwch yn ysbrydoledig. Hyd heddiw, mae prentisiaid gradd Cymraeg wedi cyflawni naill ai graddau llwyddo neu anrhydedd ym mhob aseiniad, er gwaethaf heriau cyfredol pandemig y Coronafeirws. Mae model hyblyg y Brifysgol Agored wedi addasu i sicrhau bod prentisiaid gradd yn gwneud cynnydd yn ystod y pandemig, gyda chymorth arweiniad arbenigol gan ein tiwtoriaid a chymorth gan Cyngor Cyllido Addysg Uwch Cymru (CCAUC).

Y dyfodol

Yr ydym bob amser yn chwilio am ffyrdd i wella'r profiad i fyfyrwyr, sy’n cynnwys  gwerthuso'r rhaglen a gwrando i brentisiaid. Yr ydym hefyd yn datblygu gwefan ar gyfer y pwnc a fydd yn creu cymuned ar-lein ar gyfer prentisiaid gradd.

Fel prifysgol mynediad agored, rydym yn parhau i geisio ehangu mynediad ein prentisiaethau gradd yng Nghymru. Rydym hefyd yn cydnabod y rôl bwysig y bydd hyn yn cael ar gyfer dysgu gydol oes a help adferiad yr economi ar ôl y Coronafeirws a Brexit.

Mae Prentisiaeth Gradd Peirianneg Feddalwedd Gymhwysol wedi cynhyrchu sawl stori newydd da, fel hanes Carl. Edrychwn ymlaen at barhau i ddatblygu'r gwaith hwn ymhellach, a, gyda gobaith, fframweithiau newydd ym meysydd galwedigaethol eraill hefyd.

Cyflogwyr

Sut ddechreuodd hi?

A ninnau'n brifysgol, rydym wedi bod yn cyflwyno prentisiaethau gradd ers 2017. I gychwyn, roedd y rhain yn Lloegr a'r Alban yn unig. Yna, yn 2018, neilltuodd Cyngor Cyllido Addysg Uwch Cymru (CCAUC) a Llywodraeth Cymru gyllid i roi prentisiaeth gradd tair blynedd ar brawf yng Nghymru - newyddion gwych i ni, a newyddion arbennig i gyflogwyr.  

Yn hanesyddol, nid oedd y Brifysgol Agored yng Nghymru yn rhan o'r tirlun prentisiaethau. O ganlyniad, cafodd ein profiad o ymgysylltu â chyflogwyr yn uniongyrchol ei gyfyngu i sectorau a meysydd pwnc penodol. Roedd angen i ni adeiladu ein henw da gyda chyflogwyr fel darparwr prentisiaethau gradd arbenigol yng Nghymru. 

I ddechrau, roeddem yn wynebu sawl her. Roedd dealltwriaeth gychwynnol yn bodoli nad oeddem yn brifysgol 'leol', er ein bod wedi ein lleoli yng Nghaerdydd. Roedd y pryderon hefyd ynglŷn â ar sut allai gradd ar-lein hyblyg gael ei gweithredu yn effeithiol yn y gweithle, yn enwedig un sydd â dysgu ar sail gwaith yn ganolog iddi.

Roeddem yn ymwybodol o'n cryfderau a'r effaith gadarnhaol mae'r Brifysgol Agored wedi'i chael ar bobl ers dros 50 mlynedd. Roedd gofyn i ni ddefnyddio'r llwyddiant a'r profiad hwnnw gyda chynulleidfa wahanol. 

Photo of Rhys Griffiths

Rhys Griffiths, Rheolwr Cysylltiadau Busnes

Sut mae'n mynd?

Rydym wedi bodloni'r heriau hynny. Mewn dwy flynedd, rydym wedi cynyddu niferoedd ein prentisiaid ar y rhaglen o bump i dros 60. Mae ein cyflogwyr ym mhob cwr o Gymru ac yn lledaenu dros amrywiaeth eang o sectorau. Maent yn cynnwys awdurdodau lleol, sefydliadau'r GIG, cwmnïau technoleg ariannol, cwmnïau aml wladol mawr a busnesau bach a chanolig. Mewn gwirionedd, mae 48% o'n myfyrwyr yn dod o gyflogwr bach a chanolig. Rydym wedi canfod er bod cyflogwyr yn amrywio o ran maint, sector a strwythur, mae'r cwbl yn wynebu'r un her: datblygu a meithrin staff hynod dechnegol i wella eu gallu i berfformio fel sefydliadau.  

Pam mae sefydliadau’n gweithio gyda ni? Mae cyflogwyr a phrentisiaid yn gweld drostynt eu hunain y manteision mae dysgu ar-lein yn eu darparu. Gellir dysgu ochr yn ochr â'r amserlen waith a'i weithredu'n effeithiol yn y gweithle. Gall rheolwyr llinell a phrentisiaid gydlynu, strwythuro a chynllunio sut fydd yr wythnos waith yn cyfrannu at brofiad prentisiaid, ac fel arall.   

Dysgu ar-lein sy'n ein gwneud yn brifysgol 'leol'. Nid oes angen i gyflogwyr anfon eu prentisiaid yn bell i fynychu darlithoedd bellach. Gallant wneud eu cwrs yn yr ystafell bwrdd, wrth eu desg, neu yn fwy diweddar, wrth y bwrdd bwyd. Ar y nodyn hwnnw, mae ein holl brentisiaid wedi llwyddo i barhau â'u hastudiaethau er gwaethaf y pandemig Coronafeirws. Mae hyn yn wych i gyflogwyr, gan nad yw cynnydd eu prentisiaid wedi'i ildio. 

Y dyfodol

Mae fframweithiau prentisiaethau gradd yn chwarae rôl bwysig yn mynd i'r afael â bylchau sgiliau technegol mewn TG a Pheirianneg. Pwysleisir hyn ym Maromedr Busnes y Brifysgol Agored, sy'n dangos bod 71% o gyflogwyr yng Nghymru yn ei chael hi'n anodd dod o hyd i bobl sydd â'r sgiliau cywir i lenwi swyddi. 

Ar hyn o bryd, dim ond dau fframwaith prentisiaethau gradd sydd ar gael yng Nghymru. Yn aml, drwy ein sgyrsiau â chyflogwyr, gofynnir i ni am brentisiaethau gradd yn nisgyblaethau eraill. Un maes i'w ystyried yw sut allai prentisiaethau gefnogi datblygiad arweinwyr yfory. Yn Lloegr, gallwn fodloni'r angen hwn drwy ein rhaglenni prentisiaeth gradd Rheolwr ac Uwch Arweinwyr Siartredig. Yng Nghymru, nid yw hwn ar gael eto.

Yn ogystal, canfu'r Baromedr Busnes bod oddeutu 30% o gyflogwyr Cymru yn disgwyl y bydd angen rhagor o reolwyr arnynt dros y 12 mis nesaf. Mae arweinyddiaeth a rheolaeth effeithiol yn elfennau hanfodol i'n bywydau bob dydd. Heb y sgiliau hyn, ni all cyflogwyr wneud cynnydd, gall cyflogeion ddod yn orbryderus a cholli cymhelliant, a pherfformiad sy'n dioddef. 

Mae'n allweddol ein bod yn ystyried sut ydym yn creu arweinwyr yfory wrth i ni barhau i ddatblygu ein gallu technegol fel cenedl. Bydd yr arweinwyr hyn yn creu swyddi, strwythuro ein strategaeth a ffurfio'r gweledigaethau a fydd yn rhoi hwb i ni i'r dyfodol.

Darganfyddwch fwy:

Gofynnwch am eich prosbectws

Darllenwch am ein cymwysterau a’n cyrsiau drwy ofyn am brosbectws heddiw

Gofyn am brosbectws

Newyddion

Logo deall datganoli yng Nghymru a thu fewn y senedd

Datganoli yng Nghymru – profi eich gwybodaeth

Beth ydych chi'n ei wybod am ddatganoli a gwleidyddiaeth Cymru? Rhowch gynnig ar ein cwis i weld. 

7 Ebrill 2021
Person with money related objects

Fersiwn newydd iaith Gymraeg o gwrs poblogaidd MSE 'Academoney' gyda'r Brifysgol Agored

Mae un o gyrsiau mwyaf poblogaidd, rhad ac am ddim y Brifysgol Agored yn mynd i fod yn ddwyieithog, gan roi'r sgiliau a'r wybodaeth sydd eu hangen ar siaradwyr Cymraeg i feistroli eu harian, yn eu dewis iaith, boed hynny yn y Gymraeg neu'r Saesneg.

22 Mawrth 2021
Gweld pob un

Ar gyfer ymholiadau cyfryngau'r Brifysgol Agored yng Nghymru:

Rhodri Davies 
Rheolwr Cyfathrebu
Ffôn: 029 21 674 532

Am ymholiadau cyfryngau cyffredinol Y Brifysgol Agored, cysylltwch â
swyddfa'r wasg
Ffôn: 01908 654316 /
Y tu allan i oriau swyddfa: 07901 515891