Skip to content

Toggle service links

You are here

  1. Hafan
  2. Hoffech chi roi cynnig ar fod yn seryddwr? Dyma'ch cyfle

Hoffech chi roi cynnig ar fod yn seryddwr? Dyma'ch cyfle

 

 

 

 

 

 

 

 

Gan Christine Drabwell

Ydych chi erioed wedi syllu ar yr awyr yn y nos ac wedi meddwl tybed beth allai fod i fyny yno? Gyda mwy o sêr yn y Bydysawd nag sydd o ronynnau tywod ar holl draethau'r byd, mae seryddwyr o'r Brifysgol Agored yn chwilio am griw o wirfoddolwyr i'w helpu i nodi miliynau o sêr dirgel.

Mae tîm o seryddwyr o'r Brifysgol Agored a sefydliadau academaidd eraill* yn lansio prosiect gwyddoniaeth dinasyddion rhyngwladol i ganfod beth yw'r 30 miliwn a mwy o wrthrychau unigryw sydd wedi'u darganfod yn y gofod. Mae'r academydd arweiniol a'r Athro Addysg Astroffiseg, Andrew Norton, yn egluro beth yw'r prosiect Wide Angle Search for Planets – SuperWASP – Variable Star a pham ei fod mor bwysig.

Beth yw diben y prosiect?

"Gwnaethom gasglu dros 16 miliwn o ffotograffau o'r awyr cyfan yn y nos rhwng 2004 a 2013. Fel y gallwch ddychmygu, mae hynny'n gyfystyr â llawer o ddata; yn wir, mae gennym ddegau o filoedd o fesuriadau o bob un o'r 31 miliwn o sêr unigryw ac mae angen ychydig o gymorth ychwanegol arnom i nodi pa fathau o sêr ydynt.

Pam bod y mathau o sêr yn bwysig?

"Sêr yw conglfeini'r Bydysawd ac mae dealltwriaeth ohonynt yn ein helpu i ddeall man cychwyn bywyd. Mae ein Haul yn seren gyffredin ac yn darparu'r gwres a'r golau sydd eu hangen i sicrhau y gall pobl fyw ar y Ddaear.

"Mae sêr amrywiol, neu'r rheini sy'n ymddangos fel pe baent yn cynhyrchu symiau amrywiol o olau wrth edrych arnynt o'r Ddaear, yn darparu cymaint o wybodaeth am systemau serol eraill: sut mae sêr yn cael eu geni, yn esblygu ac yn marw; maint y sêr a'r ecsoblanedau sy'n cylchdroi o'u hamgylch; a gwneuthuriad yr ecsoblanedau hyn. Yn syml, mae ecsoblaned yn cyfeirio at blaned sy'n cylchdroi o amgylch seren arall (h.y. ddim yn y System Solar)."

Sut y gallaf ddod yn wyddonydd-dinesydd?

"Rydym yn lansio prosiect SuperWASP Variable Stars ar y porth gwyddoniaeth dinasyddion amlddisgyblaethol, Zooniverse. Dyma gyfle i bawb sy'n ymddiddori mewn seryddiaeth gyfrannu at ymchwil wyddonol ryngwladol a datblygu ein dealltwriaeth o'r Bydysawd anhygoel."

"Mae cymryd rhan yn y prosiect yn syml iawn. gyntaf, ewch i borth Zooiverse, chwiliwch am SuperWASP Variable Stars a gwyliwch y tiwtorial a fydd yn dangos i chi sut i ddosbarthu seren amrywiol. Yna byddwch yn gweld llawer o graffiau 'lightcurves' - graffiau sy'n dangos sut mae disgleirdeb sêr yn amrywio dros amser, a bydd angen i chi eu categoreiddio. Bydd angen i o leiaf bum gwyddonydd-ddinesydd ddosbarthu pob graff, a dyna pam bod eich help chi mor bwysig.

"Unwaith y bydd pob graff wedi'i ddosbarthu, byddwn yn gallu datblygu catalogau o wrthrychau yn yr awyr a sicrhau bod ein telesgopau yn canolbwyntio ar y sêr amrywiol mwyaf diddorol."

*Caiff prosiect SuperWASP ei gyllido a'i weithredu gan Brifysgol Keele a Warwick ar hyn o bryd. Cafodd ei sefydlu'n wreiddiol gan Brifysgol y Frenhines, Belfast, Prifysgolion Keele, St Andrews a Chaerlŷr, Y Brifysgol Agored, Grŵp Isaac Newton, yr Instituto de Astrofisica de Canarias, Arsyllfa Astronomegol De Affrica a'r Cyngor Cyfleusterau Gwyddoniaeth a Thechnoleg (STFC)

Gofynnwch am eich prosbectws

Darllenwch am ein cymwysterau a’n cyrsiau drwy ofyn am brosbectws heddiw

Gofyn am brosbectws

Newyddion

Julia Gillard yn cael ei hanrhydeddu gan y Brifysgol Agored yng Nghymru

Ddoe, yng Nghanolfan Mileniwm Cymru, cyflwynwyd gradd anrhydeddus i gyn-Brif Weinidog Awstralia, Julia Gillard gan y Brifysgol Agored yng Nghymru am ei chyfraniad at wasanaethau cyhoeddus.

19 Hydref 2018

Hoffech chi roi cynnig ar fod yn seryddwr? Dyma'ch cyfle

Mae tîm o seryddwyr o'r Brifysgol Agored a sefydliadau academaidd eraill* yn lansio prosiect gwyddoniaeth dinasyddion rhyngwladol i ganfod beth yw'r 30 miliwn a mwy o wrthrychau unigryw sydd wedi'u darganfod yn y gofod.

17 Hydref 2018
Gweld pob un