Skip to content

Toggle service links

You are here

  1. Hafan
  2. Blog: Addysg cyn ac ar ôl cyfyngiadau symud

Blog: Addysg cyn ac ar ôl cyfyngiadau symud

Louise Casella, Director of The Open University in Wales

 

 

 

 

 

 

 

Mae Cyfarwyddwr y Brifysgol Agored yng Nghymru Louise Casella yn trafod traw effaith y coronafeirws arnom ni, ac yn edrych beth all hyn ei olygu i ddyfodol addysg uwch yng Nghymru.

Ym mis Mawrth eleni, siaradais yn 'Cymru Ddewr Newydd', digwyddiad trefnwyd ar y cyd gyda'r Sefydliad Materion Cymreig, lle edrychwyd ar y heriau a chyfleoedd sy'n wynebu addysg uwch dros y 50 mlynedd nesaf.  

Ychydig a wyddwn, dim ond 10 wythnos yn ddiweddarach, y byddem nawr yn wynebu llawer o’r union heriau hynny.

Mae’r wythnosau diwethaf wedi bod yn anodd dros ben i bawb ohonom, wrth i ni ddod i arfer â ffyrdd newydd o weithio, a’r gwahanu poenus oddi wrth ein teuluoedd, ein ffrindiau, a’n cydweithwyr, sy’n effeithio ar bawb ohonom.

Wrth gwrs, mae’r amser hwn wedi dod â galar hefyd i lawer o bobl, ac yn flaenllaw yn ein meddyliau mae’r teuluoedd hynny sydd wedi colli anwyliaid, ynghyd â’r gweithwyr proffesiynol rheng flaen ym meysydd iechyd a gofal, a nifer enfawr o weithwyr hanfodol eraill, sydd wedi cadw’r wlad ar ei thraed.

Dros yr wythnosau diwethaf hyn, rydym wedi gweld newid amlwg yn y pethau sydd o bwys i ni.

Louise Casella
Cyfarwyddwr, Y Brifysgol Agored yng Nghymru

Yn y gorffennol, roedd gwirfoddoli’n rhywbeth a wnaed gan ychydig o bobl, gydag adnoddau cyfyngedig. Erbyn hyn, gwelwn gymunedau’n dod at ei gilydd, a symiau enfawr o arian yn cael eu codi, a phobl yn gofalu am ei gilydd.

Yn y gorffennol, roedd llawer ohonom yn hwyrfrydig i wneud ymarfer corff ac yn methu gwerthfawrogi rhinweddau natur a’r awyr agored. Erbyn hyn, rydyn yn trysori’r amser cyfyngedig sydd gennym i’w dreulio yn yr awyr agored, ac mae llawer o bobl yn troi at bobl fel Joe Wicks er mwyn cadw’n heini.

Felly hefyd, yn y gorffennol, roedd dysgu’n cael ei ystyried yn aml yn rhywbeth a ddaeth i ben wrth i ni ymadael ag addysg ffurfiol; byddai rhai pobl yn mynychu seremoni raddio pan oeddem yn 21 mlwydd oed, a dyna ddiwedd ar y peth. Mae’n ddiddorol dros ben, y ffordd y mae’r cyfnod hwn o newid a orfodwyd arnom wedi arwain llawer o bobl i droi at addysg a dysgu fel ffordd o gynnal eu hymdeimlad o les. Mae platfform dysgu ar-lein am ddim Y Brifysgol Agored, OpenLearn, sydd â miloedd o gyrsiau a gweithgareddau mewn pob math o bynciau, wedi gweld cynnydd enfawr yn nifer y bobl sy’n manteisio ar yr amrywiaeth helaeth o ddysgu sydd ar gael.

Mae’r Brifysgol Agored yng Nghymru wedi bod yn gweithio gyda Llywodraeth Cymru hefyd, i sicrhau bod ein hadnoddau dysgu am ddim ar gael i weithwyr ar seibiant, fel ein bod yn chwarae ein rhan mewn uwchsgilio, ailsgilio, a chyfrannu at les ein cymunedau.

Fel pawb arall, rwy’n edrych  ymlaen at y diwrnod pan y gallwn ddychwelyd i ryw fath o normalrwydd. Pryd y gallwn ymgynnull yn hapus â ffrindiau a theulu. Pryd y gallwn ddychwelyd i’n campysau a’n gweithleoedd a mwynhau’r cyswllt cymdeithasol a’r symbyliad proffesiynol a ddaw o ryngweithio wyneb i wyneb.

Ond mae’n wir hefyd fy mod yn gobeithio y byddwn yn dal gafael ar rai pethau. Rwy’n gobeithio y byddwn yn parhau i werthfawrogi dysgu trwy gydol ein bywydau. Rwy’n gobeithio y bydd gennym ddealltwriaeth well o’r angen am hyblygrwydd – yn y gwaith ac yn ein hastudiaethau. Ac rwy’n gobeithio y bydd newid hwnnw yn yr hyn a werthfawrogwn yn ein llywio a’n tywys ni yma yng Nghymru, wrth i ni gydnabod y seilwaith, ac o ran hynny, y bobl, sydd fwyaf angen ein buddsoddiad.

Ymhen amser, daw adferiad, a bydd gan brifysgolion ran enfawr i’w chwarae yn hynny. Byddwn yn dod at ein gilydd i ailadeiladu ein cymdeithas. Bydd yr economi yn magu nerth ac yn newid, a bydd yr hyblygrwydd rydym wedi dod i’w werthfawrogi yn ystod y cyfnod hwn yn rhan o’r newid hwnnw. Er y bydd angen sgiliau newydd ar bobl, byddant hefyd eisiau mwy o reolaeth dros ble a sut maen nhw’n dysgu’r sgiliau newydd, a mwy o hyblygrwydd yn y ffordd maen nhw’n ymgysylltu â dysgu trwy gydol eu hoes. Oherwydd wrth i ni adael y cyfnod o gyfyngiadau a symud ymlaen â’n bywydau, byddwn hefyd yn gweld bod yr heriau a ddaeth i’r amlwg 10 wythnos yn ôl yn parhau i fodoli.

Pethau fel y newid yn yr hinsawdd, ymddieithrio oddi wrth ddemocratiaeth, a’n poblogaeth sy’n heneiddio – mae cael gwell dealltwriaeth ac ymgysylltiad yn hanfodol i allu ymateb i’r holl bethau hyn a mwy. A thrwy wneud dysgu hyblyg trwy gydol ein bywydau yn arferiad, gallwn adeiladu Cymru sy’n addas ar gyfer cenedlaethau’r dyfodol. Gallwn feithrin dinasyddiaeth weithredol ymhlith ein pobl. Dylem fynd ati’n weithredol i dyfu ein gallu i gynnal ymchwil, a chefnogi ymgysylltiad y cyhoedd, a meithrin twf yn ein gallu i feddwl a thrafod yn feirniadol. Mae angen i’n prifysgolion yrru a chefnogi datblygiadau o’r fath, fel y gallwn gael economi sy’n rhoi pobl a chymunedau yn gyntaf, ac sy’n ymateb i’n cymdeithas sy’n newid.

Dyna beth yw pŵer addysg. Mae’n gallu newid bywydau. Ac os ydym, gyda’n gilydd, yn gosod y pwysigrwydd a’r gwerth y mae’n eu haeddu ar addysg trwy gydol ein bywydau, felly hefyd y gall addysg newid ein gwlad - er gwell.

Gofynnwch am eich prosbectws

Darllenwch am ein cymwysterau a’n cyrsiau drwy ofyn am brosbectws heddiw

Gofyn am brosbectws

Newyddion

Ramatu yn gwireddu ei huchelgais i addysgu

Mae Ramatu Mustapha yn myfyryiwr TAR gyda'r Brifysgol Agored yng Nghymru sy'n byw yng Nghaerdydd. Mae tri phlentyn ganddi, ac er gwaethaf ei hamserlen brysur, mae'n hyfforddi i fod yn athrawes fathemateg ar hyn o bryd, diolch i lwybr hyfforddiant hyblyg newydd y brifysgol.

11 Mehefin 2021
Mae Llywodraeth Cymru a phob un o'r naw prifysgol yng Nghymru wedi lansio adnodd ar y cyd gan ddod â chyfoeth o ddeunyddiau ynghyd a fydd yn helpu myfyrwyr sy'n mynd i'r brifysgol am y tro cyntaf i fod yn ‘Barod ar gyfer Prifysgol – yr hwb cyntaf o'i fath yn y DU .

Prifysgolion Cymru yn uno i lansio hwb cymorth i fyfyrwyr sy’n mynd i’r brifysgol

Mae Llywodraeth Cymru a phob un o'r naw prifysgol yng Nghymru wedi lansio adnodd ar y cyd gan ddod â chyfoeth o ddeunyddiau ynghyd a fydd yn helpu myfyrwyr sy'n mynd i'r brifysgol am y tro cyntaf i fod yn ‘Barod ar gyfer Prifysgol – yr hwb cyntaf o'i fath yn y DU .

13 Mai 2021
Gweld pob un

Ar gyfer ymholiadau cyfryngau'r Brifysgol Agored yng Nghymru:

Rhodri Davies 
Rheolwr Cyfathrebu
Ffôn: 029 21 674 532

Am ymholiadau cyfryngau cyffredinol Y Brifysgol Agored, cysylltwch â
swyddfa'r wasg
Ffôn: 01908 654316 /
Y tu allan i oriau swyddfa: 07901 515891